Tez Arşivi

Tez aramanızı kolaylaştıracak arama motoru. Yazar, danışman, başlık ve özete göre tezleri arayabilirsiniz.


Orta Doğu Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Bölümü

A research on the representation of Turkish national identity: Buildings abroad

Türk milli kimliğinin temsiliyeti üzerine bir çalışma: Yurtdışındaki yapılar

Teze Git (tez.yok.gov.tr)

Bu tezin tam metni bu sitede bulunmamaktadır. Teze erişmek için tıklayın. Eğer tez bulunamazsa, YÖK Tez Merkezi tarama bölümünde 143660 tez numarasıyla arayabilirsiniz.

Özet:

This thesis is the result of an attempt to record, classify and develop an understanding of the motivations and dynamics in the design and realization of the buildings that explicitly or implicitly represent the Turkish identity abroad. In the meantime it is aimed to reflect on and identify the function of architecture and buildings in the formulation and representation of national identity. Besides the analysis of the meanings assigned to the architectural forms, one underlying intention was to clarify how different aspects of architecture and building processes could play roles in the construction and representation of national identity within the context of the embassies, monuments, exhibition pavilions and centers for cultural and religious purposes. During the analysis of these architectural works, basic mechanisms of the concept of "identity" and its repercussions in relation to physical milieus -i.e. its comparative nature, its reception by the others- are tried to be elaborated. Cases other than the Turkish case are referred to when necessary. Viewpoints of variety of actors in the realization of these works -i.e. architects, diplomats, statesmen and contractors- are analyzed to elucidate the similarities and differences of approaches. Besides the role of international relations, the dominant social, political and economic characteristics in different historical periods of Turkey and their implications on the buildings abroad are exposed by this study. Reactions of the architectural discourse in Turkey to those characteristics concerning the national identity, i.e. foreign architects, globalization, and promotion of architects by the state, are elaborated. While some themes are perennial at the discursive and formal level, variations of attitudes regarding the host context are observed in the study. Keywords: identity, image, difference, "others", national identity, world fair pavilions, embassy, "cultural center".

Summary:

Bu tez yurtdışında Türk kimliğini doğrudan ya da dolaylı olarak temsil etmek için tasarlanan yapıların belgelenmesi, sınıflandırılması ve bu yapıların gerçekleştirilme süreçlerindeki motivasyon ve dinamiklerin anlaşılması hedefiyle başlanmış bir çalışmadır. Aynı zamanda genelde mimarlık, özelde ise çalışma kapsamında incelenen yapıların ulusal kimliğin temsiliyetinde oynadıkları rolün çözümlenmesini amaçlar. Bu bağlamda mimari biçimlenmenin anlam boyutunun irdelenmesi yanı sıra, mimarlığın bina üretimini de içeren farklı boyutlarının ulusal kimliğin kurgulanması ve temsiliyetindeki rolü, elçilikler, anıtlar, uluslararası sergi yapılan, kültürel ve dinsel işlevli yapılar çerçevesinde ele alınmıştır. Bu araştırmada farklı disiplinlerde "kimlik" kavramı incelenirken ortaya konan temel mekanizmalar -kimliğin karşılaştırılmalı niteliği, farklı kimlik düzlemlerinin ilişkileri, ulusal kimliğin oluşturulması yanında algılanması ve anlaşılmasındaki farklılaşmalar- fiziksel çevredeki yansımalarına odaklanılmıştır. Örneklem grubunu Türkiye'yi temsil etmekte olan yapılar oluşturmakla birlikte gerektiğinde diğer ulusların yapılarına referanslar verilerek çalışma geliştirilmiştir. Bu yapıların oluşturulmasında rol oynayan farklı birey ve kurumların yanında, farklı mesleki ve sosyal grupların -mimarlar, diplomatlar, devlet adamları, inşaatçılar vb.- bakış açıları da aralarındaki benzerlik ve ayrılıkların sergilenmesi amacıyla göz önünde tutulmuştur. Araştırmada Türkiye'nin farklı tarihsel dönemlerdeki uluslararası ilişkilerinin değişimi yanısıra, baskın sosyal, politik ve ekonomik faktörlerin bu yapıların oluşturulmasına etkileri gözlenmiştir. Türkiye'deki mimarlık söyleminde ulusal kimlik sorunsalı ile ilgili bu dinamiklere -mimarlık hizmeti ithali ve ihracı, inşaat sektöründeki küreselleşme, devletin ve inşaat şirketlerinin mimarlıkla ilişkilerindeki sorunlara- bağlı bakış açıları irdelenmiş ve tepkilerin yurtdışındaki temsil yapıları özelinde belirginleştiğine dikkat çekilmiştir. Söylemsel ve biçimsel boyutlarda birbirine yakın tutumların yıllar içinde sürekliliğini koruduğu gözlense de, farklı dönemlerde ve farklı yapı grupları içindeki tutarlılıkların daha belirgin olduğuna işaret edilmiş, bazı durumlarda ise yapının gerçekleştirileceği kültürel ve çevresel bağlamlar ile ilişki kurma gayesinin ağırlık kazandığı görülmüştür. Anahtar sözcükler: kimlik, imge, farklılık, "diğer", ulusal kimlik, temsiliyet, sergi pavyonları, diplomatik temsil yapıları, kültürel merkezler ve dinsel yapılar.