Tez Arşivi

Tez aramanızı kolaylaştıracak arama motoru. Yazar, danışman, başlık ve özete göre tezleri arayabilirsiniz.


İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü

Aman Muhtar'ın Özbekçe 'Ming Bir Kıyafe' adlı romanı.Transkripsiyonlu metin, dil incelemesi ve dizin

The Novel 'Ming Bir Kıyafe' written in Uzbek by Aman Muhtar. İts text with transcription, a language analysis and index

Teze Git (tez.yok.gov.tr)

Bu tezin tam metni bu sitede bulunmamaktadır. Teze erişmek için tıklayın. Eğer tez bulunamazsa, YÖK Tez Merkezi tarama bölümünde 104754 tez numarasıyla arayabilirsiniz.

Özet:

ABSTRACT Bu tez çalışması, çağdaş Özbek yazan, Aman Muhtar tarafından 1988~1991 yıllarında yazılan "Ming bir Kıyafe" adlı romanın incelemesidir. Bu tezde özellikle Özbekçe'deki yazı dili ile konuşma dili arasındaki özellikler hem fonetik hem de morfolojik bakımdan incelenmiştir. Aslı Kiril alfabesiyle yazılmış olan metnin Türkçe transkripsyonu ve metinde kullanılan bütün kelimeleri ve deyimleri içeren dizin tezin son kısmına eklenmiştir. Dizinde yabancı kelimelerin nereden geldiği de açıklanmıştır. Ayrıca ileride Özbekçe üzerine çalışacak olanlar için bir çeşit kılavuz olması gayesiyle, metinde olmayan bazı fonetik ya da morfolojik örnekler de gösterilmiştir. İncelemenin sonucu olarak, Çağdaş Özbekçe* de gerek tarihî gerekse coğrafî şartlardan dolayı, hem Eski Türkçe unsurları korunmakta, hem de Kıpçak, Oğuz gibi farklı Türk yazı dillerinden alman dil unsurları sıkça görülmektedir. Şiir dilinde daha çok Eski Türkçe veya Çağatayca öğeleri muhafaza edilmekte, eklerin kullanılışı ise kâfiyeyi ve vezni açmak bakımından oldukça esnektir. Konuşma dilinde ise, yan yana gelen ünlülerin birleşmesi, bazı hecelerin düşürülmesi gibi dikkat çekici özellikler bulunmaktadır. This thesis analyses the modern Uzbek language through the Uzbek novel "Ming bir Qiyafe'' written by Aman Muxtar during the years from 1988 until 1991. In this thesis phonetic and morphological characteristics of the Uzbek language are well observed as well as the difference between literary language and colloquial one. The modern Turkish transcription from the original Cyrillic alphabet and the index of all the words and idioms used in the text are attached to the end of this thesis. In the index the words that are not originally Uzbek are indicated where they are from. Some grammar explanations whose examples are not in the text are also added so that this thesis can be a good guide for people who are engaged in the research of the Uzbek language. As a result of this analysis, it is understood that the Uzbek language is very complecated because it has always been under the influence of old Turkish, Chaghatay, Kipchaq and Oghuz languages both historically and geographically. Many Chagatay language's influences can be seen in the Uzbek verses, as the Uzbek language is a transformation of the Chagatayish, The vowels are often dropped in the Uzbek colloquial language, especially when a vowel is followed by another vowel. Ill

Summary:

ABSTRACT Bu tez çalışması, çağdaş Özbek yazan, Aman Muhtar tarafından 1988~1991 yıllarında yazılan "Ming bir Kıyafe" adlı romanın incelemesidir. Bu tezde özellikle Özbekçe'deki yazı dili ile konuşma dili arasındaki özellikler hem fonetik hem de morfolojik bakımdan incelenmiştir. Aslı Kiril alfabesiyle yazılmış olan metnin Türkçe transkripsyonu ve metinde kullanılan bütün kelimeleri ve deyimleri içeren dizin tezin son kısmına eklenmiştir. Dizinde yabancı kelimelerin nereden geldiği de açıklanmıştır. Ayrıca ileride Özbekçe üzerine çalışacak olanlar için bir çeşit kılavuz olması gayesiyle, metinde olmayan bazı fonetik ya da morfolojik örnekler de gösterilmiştir. İncelemenin sonucu olarak, Çağdaş Özbekçe* de gerek tarihî gerekse coğrafî şartlardan dolayı, hem Eski Türkçe unsurları korunmakta, hem de Kıpçak, Oğuz gibi farklı Türk yazı dillerinden alman dil unsurları sıkça görülmektedir. Şiir dilinde daha çok Eski Türkçe veya Çağatayca öğeleri muhafaza edilmekte, eklerin kullanılışı ise kâfiyeyi ve vezni açmak bakımından oldukça esnektir. Konuşma dilinde ise, yan yana gelen ünlülerin birleşmesi, bazı hecelerin düşürülmesi gibi dikkat çekici özellikler bulunmaktadır. This thesis analyses the modern Uzbek language through the Uzbek novel "Ming bir Qiyafe'' written by Aman Muxtar during the years from 1988 until 1991. In this thesis phonetic and morphological characteristics of the Uzbek language are well observed as well as the difference between literary language and colloquial one. The modern Turkish transcription from the original Cyrillic alphabet and the index of all the words and idioms used in the text are attached to the end of this thesis. In the index the words that are not originally Uzbek are indicated where they are from. Some grammar explanations whose examples are not in the text are also added so that this thesis can be a good guide for people who are engaged in the research of the Uzbek language. As a result of this analysis, it is understood that the Uzbek language is very complecated because it has always been under the influence of old Turkish, Chaghatay, Kipchaq and Oghuz languages both historically and geographically. Many Chagatay language's influences can be seen in the Uzbek verses, as the Uzbek language is a transformation of the Chagatayish, The vowels are often dropped in the Uzbek colloquial language, especially when a vowel is followed by another vowel. Ill